Straatintimidatie: educate everyone, to protect everyone

Nikki (links) en Iris studeren forensische criminologie in Leiden

‘Lekker kontje’, ‘Mijn bed is die kant op hoor’ of ‘Kom jij met me mee naar huis vanavond, dan trek ik je uit elkaar.’ Dat alles gecombineerd met weinig charmante kus- of fluitgeluiden en obscene gebaren. Het is niet de eerste en helaas niet de laatste keer keer dat we ongevraagd zulke opmerkingen naar het hoofd geslingerd krijgen.

Wat is een tactische reactie om met rust te worden gelaten? Negeren? Vaak word je dan uitgemaakt voor hoer, als je ‘geluk’ hebt. Of zoiets als: ‘Wat kijk je boos. Lach eens, dan ben je veel mooier.’ Zal vast goed bedoeld zijn hoor, maar laat ons gewoon met rust.

Slechte versiertrucs

Sommige mannen denken blijkbaar nog steeds dat zij vrouwen kunnen scoren met deze slechte versiertrucs. Maar wij kennen in onze kring niemand die voor dat gedrag is gevallen.

Wie zich uitspreekt tegen al die botte en bizarre gedragingen en aangeeft hoe ongemakkelijk en intimiderend de opmerkingen zijn, scoort nog steeds clichés. ‘Boys will be boys, dus wen er maar aan.’ Of: ‘Stel je niet zo aan, dat hoort er gewoon bij.’ Wij vinden die reacties niet meer van deze tijd; die uitlatingen geven je het gevoel totaal niet serieus te worden genomen.

Uit onderzoek door de gemeente Amsterdam is gebleken dat 47 procent van de Amsterdamse vrouwen het afgelopen jaar te maken kreeg met straatintimidatie. 74% procent van die vrouwen is tussen de 15 en 34 jaar. Uit recent onderzoek door de Erasmus Universiteit Rotterdam blijkt zelfs dat 84 procent van de ondervraagde vrouwen het afgelopen jaar seksueel getinte toenaderingen te verduren kreeg.

Strafbaar

Amsterdam en Rotterdam stelden straatintimidatie in 2018 strafbaar in de Algemene Plaatselijke Verordering (APV). In de volksmond werd dat al snel het ‘sisverbod’ genoemd. Het sisverbod ging overigens niet alleen over straatintimidatie van vrouwen, maar ook van mannen en de lhbtiq-gemeenschap.

Het verbod ging alweer snel van tafel. In 2019 bepaalde het gerechtshof in Den Haag dat het in strijd is met de vrijheid van meningsuiting. De reden? Het hof oordeelde dat straatintimidatie nooit strafbaar gesteld had mogen worden door de gemeenten omdat de vrijheid van meningsuiting een grondrecht is. Zo’n grondrecht kan alleen door de Eerste en Tweede Kamer worden beperkt.

Verder was volgens de raadsheren onvoldoende duidelijk geworden waar in het verbod de grens ligt tussen toelaatbaar en ontoelaatbaar gedrag. In de zaak waarover het hof diende te oordelen was de straatintimidatie op zich trouwens bewezen. De verdachte had drie vrouwen lastiggevallen, het was niet de eerste keer dat hij dat deed.

Sociale media

Intimiderende opmerkingen zijn niet strafbaar meer door dit arrest. Maar inmiddels komt de intimidatie niet meer alleen voor op staat. Ook via de sociale media en apps is het voor hitsige individuen makkelijk om in ‘iemands dm te sliden’, waarmee wordt bedoeld dat er heel eenvoudig (ongewenste) privéberichten worden verstuurd. Op Facebook heet dat een ‘pb’.

Eigenlijk zouden we eens moeten tellen hoeveel onbekende en vaak ook ongewenste privéberichten er bij het scrollen in onze sociale apps opduiken. Ons weektotaal zit vandaag al op tien ongewenste berichten. Dat lijkt misschien niet veel, maar bedenk je dat deze berichten vaak ook heel vergaande, ronduit obscene en pornografische foto’s bevatten.

*tekst gaat door onder foto*

Ook kinderen en jongeren krijgen steeds vaker ongewild pornografische foto’s toegestuurd. Afbeelding van Juraj Varga via Pixabay

Natuurlijk kunnen wij, twee studenten van begin twintig, dat wel hebben – al worden we er niet gelukkiger van. Maar als het gaat om jongeren en kinderen die worden blootgesteld aan zulke foto’s dan is dat toch echt een ander verhaal. En wie doet daar iets aan, op structurele basis? Niemand, schatten we zo in.

Aangepakt

Amsterdam en Rotterdam deden een stap in de goede richting, ook al sabelde het gerechtshof dat genadeloos neer. Het initiatief gaf in elk geval een signaal af dat intimidatie, in welke vorm dan ook, serieus wordt genomen en aangepakt moet worden.

Inmiddels maken verschillende gemeenten werk van het bespreekbaar maken van straatintimidatie. Amsterdam heeft sinds kort een nieuw programma ‘Jij staat niet alleen’ waarbij mensen een ‘vriendin’ kunnen raadplegen wanneer zij willen praten over (seksuele)intimidatie.

Educate

Maar waar gaat het nu eigenlijk om, bij straatintimidatie, vroegen we ons af. Wat is de basis? Wij denken dat het antwoord te vinden is in de tegenwoordig behoorlijk populaire leus “P̶r̶o̶t̶e̶c̶t̶ ̶y̶o̶u̶r̶ ̶d̶a̶u̶g̶h̶t̶e̶r̶ Educate your son”. En nee, je ziet het goed: je scherm is niet kapot. Vooral jongens dienen in hun opvoeding duidelijke normen en waarden mee te krijgen.

We moeten toegeven: er zitten wat haken en ogen aan. De daders zijn niet alleen mannen en jongens. Daarom doen we een voorstel. ‘Educate everyone, to protect everyone.’

Zo simpel kan het zijn.

* Lees ook de vorige column van Nikki en Iris en hun studiegenoot Eva: Meer drugs in deze coronatijd?

Steun de website Femke Fataal

Vond je dit een goed artikel? Laat dan je waardering blijken met een kleine bijdrage. Je kunt me ook met een vaste, maandelijkse bijdrage steunen. Dan kan ik onderzoek doen en schrijven en kun jij mijn verhalen blijven lezen. Dankjewel!

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.